El Arabası
Bahçede toprak, mıcır, gübre ya da odun taşımak gerektiğinde el arabası en çok başvurulan alettir. Önünde bir ya da iki tekerlek, arkasında iki kol ve ortasında bir hazne bulunur; siz kaldırıp iterek yükü taşırsınız. Basit bir alet gibi görünse de tekerlek sayısından hazne malzemesine kadar birçok ayrıntı, işi kolaylaştırır ya da zorlaştırır. Doğru seçim, taşıdığınız malzemeye ve bahçenizin yapısına bağlıdır.
Tek tekerlek ve çift tekerlek
En belirleyici seçim tekerlek sayısıdır. Tek tekerlekli modeller geleneksel olanlardır; öndeki tek tekerlek sayesinde dar aralıklarda ve keskin dönüşlerde çok rahat hareket ederler. Ama dengeyi siz sağlarsınız; yük eşit dağılmamışsa ya da ağırsa arabayı dik tutmak zorlaşır. Çift tekerlekli modeller ise yükü iki noktaya dağıttığı için çok daha dengelidir, ağır ve düzensiz yüklerde bile devrilme riski azdır. Buna karşılık dar yerlerde dönmesi zordur ve manevra için daha çok alan ister. Bahçeniz dar patikalardan oluşuyorsa ve deneyimliyseniz tek tekerlek, ağır yük taşıyorsanız ve denge önemliyse çift tekerlek daha uygundur.
Hazne malzemesi
Hazne ya çelikten ya da polietilen plastikten üretilir. Çelik hazneler taş, moloz ve harç gibi ağır ve aşındırıcı malzemelerde daha dayanıklıdır; darbeye direnir ve şeklini korur. Ancak ağırdır ve nemli ortamda paslanabilir, bu yüzden kullanımdan sonra temizlenmesi gerekir. Polietilen hazneler hafiftir, paslanmaz ve temizlemesi kolaydır; toprak, malç, yaprak ve hayvan yemi gibi malzemelerde iyi iş görür ve çim yüzeyine daha az zarar verir. Sert darbelere karşı çelik kadar dirençli olmasa da ev bahçelerinde çoğu iş için yeterlidir. Haznenin biçimi de bir tercih sebebidir; kavisli hazneler dökme malzemeyi daha iyi tutar, düz tabanlı hazneler ise odun ve taş plaka gibi istiflenen malzemeler için uygundur.
Hacim ve taşıma kapasitesi
Hazne hacmi genelde yaklaşık 110 ile 280 litre arasında değişir. Küçük hazneler daha hafiftir ve kontrolü kolaydır ama daha çok sefer yapmanızı gerektirir. Büyük hazneler sefer sayısını azaltır fakat dolduğunda ağırlaşır ve kaldırması zorlaşır. Burada asıl ölçüt, arabanın kağıt üstündeki kapasitesi değil, sizin güvenle taşıyıp boşaltabileceğiniz ağırlıktır. Ev bahçeleri için çoğu modelin taşıma sınırı yaklaşık 140 ile 230 kilogram arasındadır. Ağır malzeme taşıyacaksanız hazneyi ağzına kadar doldurmak yerine biraz boş bırakmak, hem sırtınızı korur hem de yolda dökülmeyi önler.
Tekerlek tipi
Tekerlek tipi, arabanın zemindeki davranışını belirler. Havalı tekerlekler yolun sarsıntısını emer, engebeli zeminde yumuşak bir sürüş sağlar ve yükü hafif hissettirir; ancak patlayabilir ve basıncını düzenli kontrol etmek gerekir. Basıncı düşük bir tekerlek arabayı itmeyi belirgin şekilde zorlaştırır. Dolgulu ya da içi dolu tekerlekler patlamaz, hiç bakım istemez ve taşlı, çivili zeminde güvenlidir; buna karşılık sarsıntıyı daha az emer. Sık ve yıl boyu kullanıyorsanız dolgulu tekerlek daha az uğraştırır. Tekerleğin genişliği de önemlidir; geniş tekerlekler yumuşak toprağa ve çime daha az batar.
Kol ve çerçeve
Kollar ahşap, çelik ya da alüminyumdan üretilir. Çelik kollar en güçlüsüdür ve ağır yükte eğilmez. Ahşap kollar elde iyi durur ve hesaplıdır ama zamanla çürüyebilir. Alüminyum kollar hafiftir. Kolların uzunluğu ve tutamak biçimi, arabayı kaldırırken bileğinizi ne kadar zorlayacağınızı belirler. Çerçevenin sağlamlığı ve haznenin çerçeveye kaç noktadan bağlandığı da önemlidir; ucuz modellerde bu bağlantılar zamanla gevşer. Haznenin ağız kenarının kıvrılmış olması, kenarın eğilmesini önler ve dayanıklılığı artırır.
Bakım ve kullanım
El arabasının ömrünü uzatmanın en kolay yolu, her kullanımdan sonra hazneyi boşaltıp temizlemektir. Harç, çimento ve gübre gibi maddeler çelik haznenin kaplamasını aşındırır, plastik hazneyi ise lekeler; bu yüzden bunları taşıdıktan sonra hortumla yıkamak gerekir. Sezonda bir iki kez cıvataları sıkıp tekerlek aksına yağ sürmek, gıcırtıyı önler ve tekerleğin rahat dönmesini sağlar. Arabayı kullanmadığınızda kapalı ve kuru bir yerde tutmak, çelik hazneyi pastan, plastik hazneyi güneşin yıpratmasından, ahşap kolları ise çürümekten korur. Yükü yerleştirirken ağırlığı tekerleğe yakın tutmak, kollara binen yükü azaltır ve arabayı itmeyi kolaylaştırır.